Terug naar overzicht

Digitale Autonomie voor Zorg en MKB (DAZM)

geleidelijke en zorgvuldig ontworpen transitie naar open-source oplossingen

  • 2026
  • De transitie naar digitale autonomie
  • Aleksandra Draper

Vrijwel alle zorginstellingen zijn sterk afhankelijk van Microsoft voor essentiële digitale processen. Deze afhankelijkheid brengt risico’s met zich mee voor digitale autonomie, dataveiligheid, onderhandelingspositie en langetermijnregie. Een volledige overstap naar alternatieven is op korte termijn niet realistisch. Daarom richt dit project zich op een geleidelijke en zorgvuldig ontworpen transitie naar open-source oplossingen, in samenwerking tussen zorginstellingen, MKB-IT-leveranciers en technologiepartners.

zorg

Zorginstellingen hebben momenteel onvoldoende inzicht in hoe een transitie naar open-source oplossingen van essentiële digitale processen technisch en organisatorisch kan worden vormgegeven. Tegelijkertijd beschikken MKB-IT-leveranciers over veel kennis van hun klanten, maar missen zij ervaring met het aanbieden en implementeren van open-source alternatieven. Ook zijn de langetermijnkosten, risico’s en maatschappelijke baten van dergelijke keuzes moeilijk in kaart te brengen.

Vijf pilots

Universiteit Maastricht begeleidt daarom vijf pilots van technologiepartner Mosa.cloud en IT-leverancier BB open bij zorginstellingen. In deze pilots wordt een open-source werkplekalternatief op basis van LaSuite ontworpen, getest en geëvalueerd. Technische, organisatorische, economische en maatschappelijke aspecten worden hierbij geïntegreerd.

Het project bestaat uit drie onderdelen: onderzoek naar de voorwaarden en afwegingen voor transitie, uitvoering en evaluatie van de vijf pilots, en een grootschalig onderzoek onder Nederlandse MKB-IT-leveranciers naar hun behoeften en knelpunten.

Praktisch transitieraamwerk voor zorginstellingen

De belangrijkste resultaten zijn vijf gevalideerde pilots met een uitrolroutekaart, een geteste implementatiestrategie en toolkit voor IT-leveranciers, een praktisch transitieraamwerk voor zorginstellingen en onderbouwde onderzoeks- en beleidsaanbevelingen voor bredere toepassing van open-source oplossingen.

De transitie naar digitale autonomie

Hoe kunnen we de afhankelijkheid van niet-Europese digitale infrastructuur en technologie duurzaam verminderen? Dat onderzoeken 8 consortia die van start gaan met steun van Digital Holland en SIDN fonds. Ze reageerden op een gezamenlijke thema-oproep die deze organisaties in december deden: ‘De transitie naar digitale autonomie'.