Terug naar overzicht

Jaarverslag 2025: 41 projecten van start!

We lanceerden twee nieuwe themacalls en zetten de vruchtbare samenwerking met SIDN Labs voort

In 2025 lanceerden we twee themacalls: ‘Responsible AI in de praktijk’ en ‘Van liken naar luisteren’. Daarnaast scoutten we actief projecten die bijdroegen aan onze missie. De samenwerking met SIDN Labs kreeg een vervolg: vier ontwerpers presenteerden hun interactieve visualisaties die ze maakten over de infrastructuur achter het internet. Ook in 2025 trokken ondersteunde projecten regelmatig de aandacht: ze verschenen in de media, vielen in de prijzen en kregen erkenningen.

Jaarverslag 2025 | 41 nieuwe projecten van start

In 2025 gingen maar liefst 41 nieuwe projecten van start met steun van SIDN fonds. In totaal werden 137 aanvragen ingediend.

Thema-projecten, gescoute projecten en pioniersprojecten

De 41 projecten die SIDN fonds in 2025 financierde, vielen net als voorgaande jaren binnen drie categorieën: thema-projecten, pioniersprojecten en gescoute projecten.

In 2025 schreven we twee themacalls uit: ‘Responsible AI in de praktijk’ en ‘Van liken naar luisteren’. In totaal ondersteunden we 17 projecten binnen deze twee themacalls.

Daarnaast kenden we 14 pioniersprojecten toe. Dat zijn projecten die een veelbelovend idee uitwerken tot iets concreets: een demo, pilot of experimenteel ontwerp.

Ook scoutten we in 2025 10 projecten. Bij gescoute projecten ondersteunen we aanvragers binnen projecten die al van start zijn gegaan om die succesvol te integreren in specifieke contexten.

Jaarverslag 2025 toegekende projecten
* Binnen de Themacall ‘Van liken naar luisteren’ gingen zes projecten van start. Binnen hetzelfde thema is ook het project In-Sight gescout. Dit laatste project ontvangt financiering van SIDN fonds, Limelight Foundation en Gieskes Strijbis Fundation.

Themacall ‘Responsible AI in de praktijk’

We lanceerden begin 2025 de themacall ‘Responsible AI in de praktijk’, in samenwerking met Digital Holland (voorheen Topsector ICT). Binnen deze call ondersteunen we samen tien projecten die concreet bijdragen aan een verantwoord gebruik van het internet. Ze worden uitgevoerd door consortia van kennisinstellingen en bedrijven die samen innovatieve en praktische oplossingen ontwikkelen. Op deze manier stimuleren we samenwerking en zorgen we dat verantwoorde AI niet alleen een theoretisch concept blijft, maar zichtbaar wordt in de praktijk.

Responsible AI in de praktijk visual geel

Van alle binnengekomen aanvragen zijn er na een zorgvuldige beoordeling tien projecten toegekend. Een van die projecten is bijvoorbeeld Verantwoorde AI in de bibliotheek, waarbinnen de Technische Universiteit Eindhoven, Jheronimus Academy of Data Science (JADS), Datacation en Bibliotheek Eindhoven (namens 8 samenwerkende bibliotheken in Brainport regio) een transparant en uitlegbaar AI-systeem ontwikkelen voor bibliotheken, gebaseerd op de bestaande Boekbot (een AI-boekenadviseur).

Themacall ‘Van liken naar luisteren’

De tweede thema-oproep, ‘Van liken naar luisteren’, deden we samen met het Ministerie van Binnenlandse Zaken, Limelight Foundation en het Gieskes Strijbis Fonds. We zochten binnen deze call projecten die bijdragen aan vertrouwen in ons digitale tijdperk en het tegengaan van online polarisatie: initiatieven die werken aan een beter online debat, bijvoorbeeld door alternatieve sociale media te versterken, schadelijke algoritmes bloot te leggen of juist algoritmes te ontwikkelen die mensen online verbinden.

THEMACALL 2479 - Afbeelding Themacall van liken naar luisteren HOOFDBEELD RECHTHOEKIG

Van alle binnengekomen aanvragen zijn er na een zorgvuldige beoordeling zes projecten toegekend. Een daarvan is bijvoorbeeld een project waarbinnen Stichting Media Campus een open source implementatie ontwikkelt die het eenvoudiger maakt voor Nederlandse partijen om een internationale specificatie standaard te gebruiken voor het vastleggen van herkomstinformatie van digitale content: C2PA.

Gescoute projecten: Internetinfrastructuur in Beeld

De samenwerking met SIDN Labs rond Internet Infrastructuur in Beeld is in 2025 voortgezet.

Op donderdag 13 november toonden vier ontwerpers voor het eerst de interactieve visualisaties die ze op uitnodiging van SIDN Labs en SIDN fonds maakten over de technische infrastructuur van het internet. Dat gebeurde tijdens het symposium Hoe Het Netwerkt, dat werd georganiseerd door het Oyfo Techniekmuseum Hengelo. Hierna waren deze visualisaties ook te zien tijdens het ECP Jaarfestival op 20 november in Den Haag.

De ontwerpen kwamen tot stand op uitnodiging van SIDN fonds en SIDN Labs binnen het programma Internetinfrastructuur in Beeld. Dat is bedoeld om meer bewustzijn te creëren over alle techniek die samen het fundament van het internet vormt. Die technische kennis helpt om mee te praten over de inrichting van onze onlinewereld. Of je nu beleidsmaker bent of simpelweg internetgebruiker. De vier projecten die we in 2024 ondersteunden, leidden in 2025 tot deze 4 visualisaties. Een van deze projecten is bijvoorbeeld Zijn we al digitaal autonoom?. Dat is een database en online visualisatie waarmee Codified de huidige digitale afhankelijkheid van niet-Europese technologie en marktpartijen inzichtelijk maakt.

2025 - Symposium Hoe Het Net Werkt Packet Panic
Op donderdag 13 november toonden vier ontwerpers voor het eerst de interactieve visualisaties die ze op uitnodiging van SIDN Labs en SIDN fonds maakten over de technische infrastructuur van het internet.

10 gescoute projecten

In 2025 scoutten we 10 projecten, waaronder Connect2Data: Connect2Trust helpt organisaties om registratiegegevens zoals IP-bereiken en domeinnamen eenvoudiger, zelfstandig en geautomatiseerd uit hun eigen systemen te verzamelen. Correcte registraties voorkomen vertragingen bij het doorgeven van waarschuwingen voor digitale dreigingen door organisaties zoals het NCSC, Connect2Trust en de Nationale Beheerorganisatie Internet Providers (NBIP).

Facebook-Museum Foto Bas de Meijer
Stichting SETUP opende met steun van SIDN fonds in juli Het Facebook Museum, in een pop-up store op Utrecht Centraal. Het museum toont aan dat het niet simpel is om Facebook te verlaten, ook al zouden veel Facebook-gebruikers dat inmiddels graag willen.

14 pioniersprojecten

Het pioniersinstrument van het SIDN fonds – de broedplaats voor nieuwe ideeën – heeft opnieuw 14 mooie projecten voortgebracht. Een daarvan is het project MeshTesting, waarbinnen Waag onderzoekt hoe mesh-netwerken kunnen bijdragen aan een sterker decentraal internet, door samen met potentiële gebruikersgroepen een aantal use cases te co-creëren.

Internet Scriptieprijs

Op 24 november 2025 werden in Haarlem opnieuw de KHMW Scriptieprijzen Responsible Internet 2025 uitgereikt. Twee masterstudenten vielen in de prijzen: Lily Heisig en Dirk van Doesburg voor hun onderzoek naar een internet waar veiligheid, privacy en toegankelijkheid centraal staan. De prijs is mogelijk gemaakt door SIDN fonds, The Sharing Group en Digitale Infrastructuur Nederland (DINL).

KHMW Scriptieprijzen foto Bastiaan van Musscher
Foto: Bastiaan van Musscher. Helemaal rechts op de foto directeur Valerie Frissen van SIDN fonds.

In haar prijswinnende scriptie onderzoekt Lily Heisig hoe Brussel AI-risico’s definieert – en wie daardoor aan tafel zit of juist buiten beeld blijft. De Europese Unie waarschuwt dat “de hele samenleving” risico loopt door kunstmatige intelligentie. Maar wat betekent dat precies? Heisig: “Als een beleidsstuk zegt dat ‘de hele samenleving’ risico loopt, moet je altijd vragen: wélk risico precies, en voor wíe?”.

Dirk Doesburg, winnaar van de tweede prijs in de KHMW Scriptieprijzen Responsible Internet, onderzocht hoe we ons kunnen voorbereiden op de ondermijning van de huidige internetbeveiliging door de komst van kwantumcomputers. Zijn boodschap is helder: “Omdat de overstap naar nieuwe, kwantumveilige cryptografie tijd kost, moeten we nu al nadenken over die transitie.

Projectbijeenkomsten

Naast financiële ondersteuning biedt SIDN fonds ook andere vormen van ondersteuning aan de projecten. Zo hebben we in 2025 acht bijeenkomsten georganiseerd waar de leden van verschillende projecten elkaar konden ontmoetten en kennis uitwisselden.

We organiseerden een kennissessie over steward-ownership voor de initiatiefnemers achter de projecten die we ondersteunen. Gijsbert Koren van We Are Stewards nam ons mee in de wereld van dit bedrijfsmodel. Daarnaast droegen we bij aan een aantal externe (online) bijeenkomsten en evenementen. Zo organiseerden we op 29 september tijdens de Dag van de Digitalisering een breakout-sessie over digitale autonomie. Onder leiding van directeur Valerie Frissen bespraken drie experts uit bedrijfsleven, overheid en wetenschap het belang van digitale soevereiniteit.

SIDN fonds vraagt aandacht voor digitale toegankelijkheid op ECP jaarfestival
Programmamanager Mieke van Heesewijk van SIDN fonds leidde een bijeenkomst waarin verschillende sprekers aandacht vroegen voor digitale toegankelijkheid op het ECP-jaarfestival.

Vouchersysteem

Voor de verdere ontwikkeling van projecten bieden we een vouchersysteem waarmee zij toegang krijgen tot specifieke expertise uit ons netwerk. Dit kan variëren van hulp bij juridische vraagstukken en organisatieadvies tot ondersteuning bij communitybuilding of propositieontwikkeling. In 2025 is dit systeem acht keer ingezet, voornamelijk voor juridische ondersteuning, groeistrategieën, propositiebepaling en het controleren van de toegankelijkheid van digitale middelen.

Aandacht in de media

Projecten die we ondersteunen haalden ook in 2025 regelmatig de media.

Artikel over de onderzoeksresultaten van HEIO in de Groene Amsterdammer.

Hierboven: afbeelding bij artikel over de onderzoeksresultaten van HEIO in de Groene Amsterdammer

Prijzen, awards en nominaties voor projecten

In juni 2025 ontving Coders beyond Borders een Best Access to Justice-award voor Factstream AI, een AI-gestuurde applicatie die aan nieuwkomers en vluchtelingen betrouwbare, begrijpelijke en toegankelijke informatie biedt over Nederlandse wetten, regels en instanties, ook in hun eigen moedertaal.

Onze speerpunten in 2026

Visual De transitie naar digitale autonomie RECHTHOEKIG
  • In 2026 schrijven we opnieuw themacalls uit, onder meer in samenwerking met Digital Holland: De transitie naar digitale autonomie. Deze call is gericht op onderzoek in pilotprojecten die helpen om onze afhankelijkheid van niet-Europese digitale infrastructuur en technologie duurzaam te verminderen en de transitie naar digitale autonomie te versnellen.

  • We blijven samenwerken met SIDN Labs om meer bewustzijn te creëren over de werking van het internet. Die technische kennis helpt iedereen om mee te praten over de inrichting van onze onlinewereld. Of je nu beleidsmaker bent of simpelweg internetgebruiker.

  • In 2026 richten we onze pijlen op een Sterk internet: We zetten ons in voor het ondersteunen van neutrale, betrouwbare en onafhankelijke partijen die bijdragen aan het verbeteren en versterken van de internetinfrastructuur. Daarbij richten we ons bewust op organisaties die niet primair commercieel gedreven zijn, maar juist werken aan innovatie op basis van internationale open standaarden en maatschappelijke waarden zoals veiligheid, autonomie, privacy en openheid. Met deze inzet willen we bijdragen aan een waardevol en veilig internet voor Nederland en het realiseren van een open en toegankelijk internet voor iedereen.

  • We gaan opnieuw samenwerken met andere fondsen. Door de krachten te bundelen ontstaan meer mogelijkheden om vernieuwende concepten en toepassingen te ondersteunen en vergroten we de impact van onze doelstellingen.

Tot slot willen we onze dank uitspreken aan alle ondersteunde projecten en samenwerkingspartners. Hun inspanningen zijn cruciaal voor het versterken van internet internetgebruikers en het tegengaan van de negatieve bij-effecten van het internet. Dankzij hun kwaliteit hebben de projecten die we met SIDN fonds ondersteunen, een langdurige impact. We hopen onze fijne samenwerking de komende jaren verder uit te kunnen bouwen.

Meer informatie

Meer weten over SIDN fonds in 2025? Bekijk het bestuursverslag 2025 met de staat van baten en lasten.